Odtworzenie mazurskiego dziedzictwa przemysłu wiejskiego “Turowski Młyn”. Projekt dofinansowany z Programu Operacyjnego: Regionalny Program Operacyjny Województwa Warmińsko-Mazurskiego na lata 2014-2020.

Cele projektu:

  • Poprawa konkurencyjności i innowacyjności Wnioskodawcy
  • Wprowadzenie do oferty produktowo-usługowej Wnioskodawcy nowego dla firmy produktów tradycyjnych wg historycznych wzorów
  • Wzrost zdolności sprzedaży Wnioskodawcy
  • Utworzenie przez Wnioskodawcę nowych miejsc pracy
  • Wzmocnienie obecnej pozycji rynkowej Wnioskodawcy oraz pozyskanie nowych klientów i wejście na nowe rynki zbytu

Efekty/rezultaty:

  • Działania edukacyjne w formie bezpośredniej
  • Działania edukacyjne w formie materiałów publikowanych elektronicznie lub w formie wydawnictw
  • Działania edukacyjne w formie warsztatów “jak żyć zdrowo”

Wprowadzona innowacja produktowa:

  • mączki zielarskie
  • pachnidła naturalne

Wprowadzane nowe produkty dla firm sprzedażowych:

  • herbaty ziołowe eco
  • mączki ziołowe eco
  • produkty liofizlizowane
  • pachnidła kosmetyczne i higieniczne

Wprowadzana innowacja marketingowa:

  • indywidualizacja składu produktów na zamówienie

Wprowadzana usługa nowa dla rynku:

  • usługi suszenia i mielenia ziół

Opis projektu:

Budowa Turowskiego Młyna – suszarni ziół i spichlerza planowana jest na podstawie zgody na budowę BOŚ.6740.1111.2017 z dnia 6.07.2017. Obiekt znajdować się będzie w bezpośrednim sąsiedztwie stanowiska archeologicznego st. VIII (AZP 31-58/15) na rzeką Marózką (Lubienicą). Data budowy 1467 rok oparta jest na zapisach Wojciecha Kętrzyńskiego „O ludności polskiej w Prusiech niegdyś Krzyżackich” – nabycia Dóbr Turowskich przez Gołyńskich oraz badaniach archeologicznych prowadzonych przez zespół Adama Mackiewicza wraz z wynikami badań dendrochronologicznych. Architektura budynku wzorowana jest stylem jednego z nielicznych ocalałych obiektów w tej okolicy o charakterystycznej architekturze – tzw. „rządcówką” w Zybułtowie.

Młyny wodne to dawniej lokalne centra przemysłu wiejskiego, które służyły nie tylko do produkcji mąki z różnych zbóż i innych roślin, ale i obiekty wykorzystujące energię wodną jak: tartaki, olejarnie, folusze, smolarnie, gonciarnie oraz w późniejszym okresie obiekty wyposażone w wiórownice, międlnice do lnu (gręplarki), prasy, sieczkarnie, cyrkularki itp. Młyn wodny to zazwyczaj również kantor młyński czyli ośrodek handlu towarowego, często bijący swoją zastępczą monetę – żeton jako środek płatniczy. Młyn czasem pełnił więc funkcję menniczą dla mincerza, wykorzystującego siłę młotów oraz był siedzibą młynarza-ekonoma odpowiedzialnego za wiarygodność miar, rozliczeń i jakość produkcji również w charakterze eksperta.

Browina, na kolonii której znajdował się Turowski Młyn, była jeszcze przed II wojną światową nie tylko ośrodkiem polskiego ruchu narodowego, ale i rozwiniętą gospodarczo wioską posiadającą karczmę żydowską, sklep kolonialny, sklep z artykułami metalowymi, młyn ręczny i szkołę. Niewątpliwie Turowski Młyn musiał pełnić przez wieki istotną rolę w życiu majątku w Turowie ( w tym dóbr majątku kościoła katolickiego) oraz w życiu ludności z okolicznych wiosek. Ponieważ od XVII wieku młyn należał również do biskupów chełmińskich prawdopodobnie pełnił bardzo ważną funkcję w całej diecezji tzw. „zaprzysiężonego młyna” komunikantów.

Młyny wodne pełniły również ważną kulturotwórczą rolę życia we wsi, powstawały związane z nim przysłowia oraz lokalne wierzenia. Również Turowski Młyn posiada zachowany przekaz o zwyczajach lokalnej ludności związany z Nocą Świętojańską.

Okolica Browiny słynęła w mazurskiej tradycji ze zbioru z naturalnych stanowisk ziela „chućkogój” czyli żywokostu lekarskiego (por. „A dąb rośnie. Antologia reportażu o Warmii i Mazurach po 1945 roku”). Są znane inne przykłady lokalnego wykorzystania ziół. A fakt istnienia w pobliskim Zybułtowie jeszcze w latach 80-ych skupu ziół Herbapolu wskazuje również na znaczenie gospodarcze tej okolicy w tego typie surowcu. Celem projektu jest dalsze badanie wykorzystania mazurskich tradycji zielarskich między innymi w produkcji mączek zielarskich, które służyły jako produkt spożywczy i leczniczy, herbat ziołowych, olejków produkowanych z wykorzystaniem możliwości pras młyńskich i innych obecnie dostępnych technologii. Projekt ma również podjąć odważną próbę, jako jedyny w regionie, odtwarzania tradycji produkcji różnych pachnideł (perfum, zapachów). Zioła i zasoby naturalne lasu pomagały człowiekowi w higienie osobistej, utrzymaniu porządku i higienie miejsc zamieszkania, lokalnych zwyczajach, wierzenia i zabobonach, a także w walce z insektami. Zachowało się bardzo mało informacji na temat tego zajęcia, które było od tysięcy lat obecne w kulturze codziennej nie tylko tej społeczności lokalnej.

Turowski Młyn będzie zajmować się odtwarzaniem tradycji młynarstwa, zielarstwa, olejkarstwa i pachnidlarstwa z produkcją herbaty i mączki ziołowej, olejków i pachnideł wzorowanych na dawnych mazurskich zwyczajach gospodarczych. Do wszystkich tych procesów produkcyjnych niezbędna jest suszarnia i spichlerz do przechowywania wyprodukowanych półproduktów i produktów w które wyposażony był każdy kompleks młyński. Obiekt będzie wyposażony w sprzęt do suszenia, cięcia, mielenia, wyciskania, destylowania surowca zielarskiego. Kryterium podstawowym w wyborze surowca i metody produkcji będą tradycyjne lokalne przepisy i zwyczaje dostosowane do współczesnych możliwości i potrzeb rynku gospodarczego.

Ważną funkcją Turowskiego Młyna będzie również kantor młyński czyli biuro skupu surowca podlegającego obróbce, sprzedaży produktów, pośrednictwa w handlu lokalnym, a także pomocy i doradztwie we wzajemnej współpracy zainteresowanych osób i instytucji.

Celem projektu jest również animacja życia społecznego opartego na lokalnych tradycjach, obchodzeniu kulturowo zakorzenionych świąt i zwyczajów ludowych. Misją projektu jest ocalenie wielowiekowej tradycji funkcjonowania obiektu we współczesnych realiach gospodarczych. Powstanie nowego obiektu – Turowskiego Młyna – to ogromna szansa dla lokalnej wytwórczości na pograniczu gmin: Kozłowo, Dąbrówno, Grunwald. Jest to okolica mocno związana z polską historią i z wydarzeniami ważnymi dla losów całej Europy. To tu rozegrana była bitwa pod Grunwaldem w 1410 r., czy w 1914 r. bitwa pod Tannenbergiem, zaś w 1920 r. polska społeczność w Browinie, Turowie i Turówku odniosła zwycięstwo w plebiscycie.

Projekt jest pomysłem na wzrost konkurencyjności gospodarki oraz na wzrost liczby i jakości powiązań sieciowych. Obszar gminy Kozłowo to obszar peryferyzacji społeczno-gospodarczej. Wzrost atrakcyjności turystycznej i efektywna promocja produktów turystycznych oraz lepsze wykorzystanie walorów przyrodniczych dla aktywizacji społeczno-gospodarczej to szansa tej części obszaru gminy i gmin sąsiednich. Odtworzenie tradycji rzemieślniczych dawnego obiektu przemysłu wiejskiego i życia społeczno-kulturowego obszaru związanego historią Plebiscytu 1920 roku prawie 100 lat temu, to ogromna szansa dla ratowania zanikającej mazurskiej społeczności lokalnej. Produkcja regionalna wysokiej jakości, wzorowana na dawnych przepisach herbat i mączek o działaniu prozdrowotnym oraz odtworzenie na nowo dawnego rzemiosła sztuki pachnidlarskiej może stanowić nową, do tej pory nieznaną wizytówkę turystyczną regionu.

Rzuty projektu:

Realizacja projektu:

MAJ 2019

CZERWIEC 2019

LIPIEC 2019

SIERPIEŃ 2019

WRZESIEŃ 2019

PAŹDZIERNIK 2019

LISTOPAD 2019

GRUDZIEŃ 2019

STYCZEŃ 2020

LUTY 2020

MARZEC 2020

KWIECIEŃ 2020

MAJ 2020

CZERWIEC 2020

LIPIEC 2020